ΑΡΑΔΙΠΠΟΥ
2ο ΑΣΧΟΛΙΕΣ ΚΑΤΟΙΚΩΝ
Κατά την τουρκοκρατία, ενώ η εκτροφή γουρουνιών απαγορευόταν στην Κύπρο, κατά ένα παράδοξο τρόπο, οι Τούρκοι είχαν παραχωρήσει στους κατοίκους της Αραδίππου το προνόμιο εκτροφής χοίρων. Εδώ θα πρέπει να γραφεί ότι στην Αραδίππου ποτέ δεν κατοίκησαν Τούρκοι, κι αυτό σύμφωνα με μια παράδοση του τόπου, οφείλεται στον Άγιο Λουκά, τον πολιούχο της, που δεν επέτρεπε κάτι τέτοιο.
Η Αραδίππου ήταν παραδοσιακά ένα γεωργοκτηνοτροφικό χωριό, που λόγω της χαμηλής ετήσιας βροχόπτωσης (κάτω των 400 χιλιοστών του μέτρου) και της μέγιστης μηνιαίας θερμοκρασίας κατά τους καλοκαιρινούς μήνες (31ο Κελσίου), εκτός από τις μικρές αρδευόμενες εκτάσεις, καλλιεργείται η ξηρική καλλιέργεια, όπως σιτάρι και κριθάρι. Επίσης ευδοκιμούν πολύ οι χαρουπιές κι οι ελιές. Βρίσκεται κάπου στο μέσο της πεδιάδας της Λάρνακας και περιτριγυρίζεται από άγονους λόφους με ασβεστολιθικά κυρίως πετρώματα. Μέχρι πριν λίγα χρόνια ήταν γυμνοί λόφοι, ενώ τώρα άρχισαν να πρασινίζουν χάρις σ’ ένα πρόγραμμα αναδάσωσης του Τμήματος Δασών Κύπρου.
Τον περασμένο αιώνα στην οικονομική ανάπτυξη της κωμόπολης είχαν παίξει σπουδαίο ρόλο διάφοροι παράγοντες όπως η εγγύτητά της προς τη Λάρνακα και το λιμάνι της, (όπου αρκετοί Αραδιππιώτες εργάζονταν ως λιμενεργάτες, εργάτες στις οικοδομές, κι αλλού) καθώς και την Αλυκή Λάρνακας4 .
Επίσης συνέβαλε και η εξόρυξη ειδικής άσπρης πέτρας για την κατασκευή μαρμάρου και γύψου. Απ’ τα παιδικά μου χρόνια θυμάμαι ότι η Αραδίππου ήταν φημισμένη για τα ωραία της μάρμαρα, που ήταν περιζήτητα στην προ της εξάπλωσης του τσιμέντου εποχή. Ένας τέτοιος μαρμαράς, στα νεανικά του χρόνια, υπήρξε κι ο λαϊκός ποιητής Αντρέας Μαππούρας, που αναγκάστηκε να εγκαταλείψει το δημοτικό σχολείο και να μπει στη βιοπάλη δίπλα στον πατέρα του, στα λατομεία μαρμάρων της Αραδίππου. Από ένα ποίημά του φαίνεται ότι ήταν πολύ δύσκολη η ζωή του μαρμαρά:
Μέσα στα μάρμαρα, μέσ’ στους λούκκους (βαθουλώματα, αβαθείς λάκκοι)
Ετυραννιούμουν πολλύν τζιαιρόν,
Τζιαι το ψουμίμ μου πεντέξι βούκκους (μπουκιές)
Δίχα καττίκκιν, τέλεια ξερόν. (χωρίς προσφάγι)
Με την τουρκική εισβολή και τον ξεριζωμό πολλών Κυπρίων από τις πατρογονικές τους εστίες, η Αραδίππου φιλοξένησε πολλούς πρόσφυγες. Παράλληλα με την αναγόρευσή της σε δήμο, εντός των δημοτικών της ορίων βρίσκεται το μεγαλύτερο μέρος των βιομηχανικών ζωνών της πόλης κι επαρχίας Λάρνακας. Έτσι από το 1986, που αναγορεύτηκε σε δήμο «έχει σταδιακά καθιερωθεί ως ένα δυναμικά εξελισσόμενο αστικό κέντρο». Σήμερα είναι ο δεύτερος μεγαλύτερος Δήμος της Κύπρου σε έκταση γης με 42,982 τετραγωνικά κυβερνητικά στρέμματα και πληθυσμό 20,000 κατοίκους.
Έτσι η Αραδίππου μετά την τουρκική εισβολή του 1974 έχει αλλάξει όψη κι αυτό οφείλεται στην απότομη οικιστική και βιομηχανική ανάπτυξη που πήρε η περιοχή.
Παράλληλα, με την τουριστική ανάπτυξη της Κύπρου, και τη δημιουργία των δυο σύγχρονων υπεραστικών αυτοκινητοδρόμων τόσο κοντά στην Αραδίππου, η κωμόπολη έχει μετατραπεί στο μεγαλύτερο συγκοινωνιακό κόμβο του νησιού, αφού ενώνει τη Λευκωσία, τη Λεμεσό με τη Λάρνακα, τα Κοκκινοχώρια και την Αμμόχωστο. Ας σημειωθεί ότι και το διεθνές αεροδρόμιο Λάρνακας είναι πολύ κοντά στην Αραδίππου κι οι επισκέπτες του θα πρέπει να χρησιμοποιήσουν αυτούς τους δρόμους. Φυσικά αυτό είναι μειονέκτημα, γιατί η ηχορύπανση κι η μόλυνση από τα καυσαέρια των αυτοκινήτων είναι τόσο πυκνή, που δεν την αντέχουν ούτε κι οι χαρουπιές ούτε κι οι ελιές της περιοχής, γιαυτό κι αργοπεθαίνουν.... Αν στα πιο πάνω προσθέσουμε και τα υψηλής έντασης υπερφορτωμένα ηλεκτροφόρα σύρματα της Αρχής Ηλεκτρισμού Κύπρου, που περνούν πολύ κοντά απ’ αυτή την κωμόπολη, σίγουρα αντιλαμβάνεται κανείς ότι ο σημερινός Αραδιππιώτης δεν ζει και στο πιο ειδυλλιακό μέρος της Κύπρου.
_________________________________________________________________________
3Αυτόθι, σελ. 56
4Γράφει ο Γιώργος Καρούζης: «...... Η τεχνική της συλλογής του αλατιού έγινε κατά τα τελευταία χρόνια ειδικότητα των χωρικών της Αραδίππου. Κάπου 100-150 εργάτες απασχολούνται στην απόξεση, συλλογή και μεταφορά του αλατιού σε μεγάλους προσωρινούς σωρούς. Κάπου 80 γαϊδούρια χρησιμοποιούνται για την «επιχείρηση» αυτή.... Η ετήσια παραγωγή κυμαίνεται μεταξύ 20,000-50,000 τόννων και είναι κυβερνητικό μονοπώλιο». Ας σημειωθεί ότι τα τελευταία χρόνια σταμάτησε το μάζεμα του αλατιού, γιατί βρίσκεται δίπλα από το διεθνές αεροδρόμιο της Λάρνακας και το αλάτι είναι μολυσμένο.